Debaty sejmoweXVIII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie braku mechanizmów ochronnych dotyczących polskich marek i znaków towarowych poza granicami kraju

   Szanowny Panie Marszałku! W odpowiedzi na interpelację pana posła Marka Sawickiego (pismo SPS-0202-3738/00) w sprawie braku mechanizmów ochronnych polskich marek i znaków towarowych, z upoważnienia prezesa Rady Ministrów uprzejmie informuję.    Znaczenie praw własności przemysłowej, w tym znaków towarowych, zdecydowanie rośnie w Polsce, odkąd stała się krajem gospodarki rynkowej. Rolą państwa jest przede wszystkim stworzenie prawnych warunków dla należytej ochrony interesów przedsiębiorców, a więc przystępowanie do umów międzynarodowych kształtujących ochronę praw własności przemysłowej i stanowienie w tym zakresie prawa. Tę funkcję państwo polskie spełnia, że wymienię najważniejsze i aktualne działanie, uchwalenie przez Sejm zaprojektowanej przez rząd ustawy Prawo własności przemysłowej. Istnienie właściwej struktury prawnej stwarza przedsiębiorstwom możliwość ochrony swoich interesów, w tym rejestracji znaków towarowych w kraju i za granicą, a w przypadku naruszeń, dochodzenia roszczeń. Wymaga to dobrej znajomości prawa w tym zakresie i korzystania z niego. Po długim okresie, kiedy prawa własności przemysłowej nie miały większego znaczenia, znajomość możliwości i korzystanie z ochrony jest u wielu polskich przedsiębiorców niewielka.    Umowy międzynarodowe w zakresie ochrony własności przemysłowej, do których Polska przystąpiła, zobowiązują strony tych umów do równego traktowania wszystkich podmiotów zarówno krajowych, jak i zagranicznych na terytoriach państw-stron umów. Jednocześnie umowy te, jak np. Konwencja paryska, przewidują pewne instytucje prawne, recypowane do ustawodawstwa krajowego, które zapewniają właściwą ochronę oznaczeniom pełniącym funkcję znaków towarowych.    Zabezpieczenie zatem wyłączności używania konkretnego oznaczenia dla określonych towarów następuje poprzez jego rejestrację w charakterze znaku towarowego w państwach, w których znak ma być chroniony. Konsekwencją bowiem uzyskania prawa do rejestracji znaku towarowego, skutecznego na całym terytorium państwa udzielającego ochrony, jest nabycie szeregu uprawnień obejmujących z jednej strony nie tylko możność używania znaku towarowego i tym samym jego gospodarczej eksploatacji, jak również rozporządzania prawem z rejestracji, ale także z drugiej strony zapewniona jest ochrona uprawnionego, na wypadek wkroczenia w zakres prawa wynikającego z rejestracji. W razie więc naruszenia prawa z rejestracji uprawniony może dochodzić na drodze sądowej swych roszczeń, domagając się stosownego odszkodowania rekompensującego straty spowodowane naruszeniem. Z kolei ochrona znaku towarowego uzyskana przez określony podmiot wbrew ustawowym wymogom rejestracji stwarza podstawy do wystąpienia o unieważnienie prawa z rejestracji znaku towarowego.    Są to zatem mechanizmy służące skutecznej ochronie polskich znaków towarowych w innych państwach, o którą powinien zadbać każdy zainteresowany podmiot, rejestrując znak w tych państwach.    Wymaga także podkreślenia, iż dochodzenie wszelkiego rodzaju roszczeń związanych z ochroną znaków towarowych następuje na wniosek podmiotu, którego prawa zostały naruszone.    Odpowiadając na konkretne poruszone przez pana posła sprawy znaków towarowych wódek produkowanych przez polskie zakłady spirytusowe informuję, że działania administracji rządowej są następujące.    W dniu 2 marca 1999 r. Żyrardowskie Zakłady Przemysłu Spirytusowego ˝Polmos˝ wystąpiły do ministra skarbu państwa z prośbą o podjęcie interwencji w obronie znaku ˝Belvedere Vodka˝ i dla przeciwdziałania nieuczciwej konkurencji ze strony firmy francuskiej ˝Belvedere SA˝, zagrażającej interesom polskiego przemysłu spirytusowego. Pismem z dnia 26 maja 1999 r. minister skarbu państwa zwrócił się z prośbą o podjęcie działań w powyższej sprawie do pana Bronisława Geremka, ministra spraw zagranicznych. W sprawę została zaangażowana Ambasada Rzeczypospolitej Polskiej we Francji - Biuro Radcy Ekonomiczno-Handlowego. W wyniku jej interwencji zgromadzono obszerną dokumentację z biur adwokackich w Paryżu i Nowym Jorku dotyczącą toczących się spraw sądowych przeciwko nieuczciwym producentom i dystrybutorom wykorzystującym polskie znaki towarowe. Dokumentacja została przekazana do Ministerstwa Skarbu Państwa. Według opinii adwokatów zajmujących się sprawą nie będzie możliwe zakończenie procesów toczących się we Francji, dopóki w Polsce nie zostaną podjęte ostateczne decyzje o anulacji i uznaniu za niebyłe cesji umów znaków towarowych Belvedere. Dotyczy to rezultatu toczących się aktualnie procesów we Francji, jak i w innych krajach świata, w tym USA. W opinii radcy handlowego Ambasady Polskiej w Paryżu, w pierwszej kolejności przedmiotowe sprawy winny być rozstrzygnięte na drodze sądowej w Polsce, a decyzje podjęte w Polsce będą stanowiły podstawę dla procedur toczących się sporów we Francji.    Ponadto informujemy, iż Departament Zastępstwa Procesowego Ministerstwa Skarbu Państwa jest zaangażowany w toczących się procesach sądowych związanych z prawami do znaków towarowych wódki ˝Belvedere˝ i ˝Chopin˝, występując jako powód lub jako interwenient uboczny.    Rozstrzygnięcie sporów dotyczących znaków towarowych wódki ˝Belvedere˝ i ˝Chopin˝ należy wyłącznie do sądów powszechnych i przed tymi sądami toczący się spór pozostaje w toku rozpoznania. Tak więc rozstrzygnięcie sporu nie leży w kompetencjach żadnego z organów administracji państwowej, które nie mają innych możliwości działania, jak tylko drogi procesowe. Prawnicy stron pozwanych, wykorzystując możliwości prawne, składają apelacje od niekorzystnych dla siebie wyroków.    W związku z powyższym trudno w chwili obecnej jednoznacznie wskazać, jakie będą konsekwencje dla budżetu państwa w przypadku przegrania przez polskie podmioty przemysłu spirytusowego procesów sądowych. Będzie to możliwe dopiero po prawomocnym zakończeniu trwających spraw sądowych.    Ze względu na znaczenie spraw sądowych związanych z ochroną polskich znaków towarowych i marek wódek, pragnę wyjaśnić, że stałym nadzorem administracyjnym Departamentu Sądów i Notariatu Ministerstwa Sprawiedliwości objęte są następujące postępowania sądowe:    a) sygn. akt X GC 191/98, prowadzone przez Sąd Okręgowy w Łodzi, X Wydział Gospodarczy, z powództwa Przedsiębiorstwa Przemysłu Spirytusowego ˝Polmos˝ w Warszawie z udziałem interwenienta ubocznego ministra skarbu państwa po stronie powodowej, przeciwko Żyrardowskim Zakładom Przemysłu Spirytusowego ˝Polmos˝ w Żyrardowie, ˝Euro-Agro˝ spółce z o.o. w Warszawie, z udziałem interwenienta ubocznego ˝Belvedere˝ SA w Beaune po stronie pozwanej, o ustalenie nieważności czynności prawnej, dokonanej przez Żyrardowskie Zakłady Przemysłu Spirytusowego - Przedsiębiorstwo Państwowe ˝Polmos˝, polegającej na przeniesieniu praw do znaku towarowego - słownego ˝Belvedere Vodka˝ nr R.-877-27 na rzecz spółki Euro-Agro Warszawa i o ustalenie nieważności czynności prawnej, dokonanej przez Żyrardowskie Zakłady Przemysłu Spirytusowego - Przedsiębiorstwo Państwowe ˝Polmos˝, polegającej na przeniesieniu praw do znaku towarowego słowno-graficznego ˝Belvedere Vodka˝ nr R - 85827 na rzecz Spółki Euro-Agro Warszawa,    Pozew w tej sprawie został wniesiony do sądu w dniu 17 lutego 1998 r., a w dniu 5 stycznia 1999 r. zapadł wyrok uwzględniający w całości powództwo. Obecnie toczy się postępowanie odwoławcze przed Sądem Apelacyjnym w Łodzi (sygn. akt 1 A CA 715/99);    b) sygn. akt X GC 913/98, prowadzone przez Sąd Okręgowy w Łodzi X Wydział Gospodarczy z powództwa spółki z o.o. Euro-Agro w Warszawie przeciwko Żyrardowskim Zakładom Przemysłu Spirytusowego ˝Polmos˝ w Żyrardowie o zakazanie pozwanym zakładom naruszania praw wyłącznych z tytułu rejestracji wzoru zdobniczego W-13 094, zakazania pozwanym naruszania majątkowych praw autorskich, przysługujących powodowej spółce do wzoru zdobniczego W-13 094, usunięcia powstałego naruszenia prawa przez zakazanie pozwanym zakładom wprowadzenia do obrotu butelek zawierających elementy stanowiące zastrzeżenia ochronne wzoru zdobniczego W-13 094, pustych, jak i z ich zawartością, a wykonanych bez zgody powodowej spółki, zasądzenia od pozwanych zakładów 100 000 zł z tytułu majątkowych praw autorskich. Wymienione sprawy, prowadzone przez Sąd Okręgowy w Łodzi - X Wydział Gospodarczy, będą przedmiotem wnikliwego nadzoru Departamentu Sądów i Notariatu aż do ich prawomocnego zakończenia.    Powyższe informacje powinny przekonać pana posła, że rząd wykorzystuje posiadane możliwości wspierania polskich przedsiębiorców w dochodzeniu przez nich praw ze znaków towarowych.    Z wyrazami szacunku    Sekretarz stanu    Anna Skowrońska-Łuczyńska    Warszawa, dnia 2 czerwca 2000 r.